આકારણી વર્ષ 2026-27 માટે હિન્દુ અવિભાજિત કુટુંબ (HUF) માટે લાગુ થતા રિટર્ન અને ફોર્મ
અસ્વીકરણ:આ પેજ પરની સામગ્રી માત્ર એક ઓવરવ્યૂ (ઝાંખી) અને સામાન્ય માર્ગદર્શન આપવા માટે છે અને તે સંપૂર્ણ નથી. સંપૂર્ણ વિગતો અને માર્ગદર્શિકા માટે કૃપા કરીને આવકવેરા અધિનિયમ, 1961, ફોર્મ્સ, નિયમો અને નોટિફિકેશન્સનો સંદર્ભ લો.
|
1.ITR-2 - વ્યક્તિગત (ITR 1 માટે પાત્ર નથી) અને HUF માટે લાગુ |
||
|
આ રિટર્ન વ્યક્તિગત અને હિન્દુ અવિભાજિત કુટુંબ માટે લાગુ છે.
|
|
2. ITR-3 - વ્યક્તિગત અને HUF માટે લાગુ |
||
|
આ રિટર્ન વ્યક્તિગત અને હિન્દુ અવિભાજિત કુટુંબ (HUF) માટે લાગુ પડે છે
|
|
3. ITR-4 (સુગમ) – વ્યક્તિગત, HUF અને પેઢી માટે લાગુ (LLP સિવાય) |
|||||||
|
આ રિટર્ન એક વ્યક્તિગત અથવા હિંદુ અવિભાજિત કુટુંબ જે સામાન્ય રીતે નિવાસી સિવાયના અન્ય નિવાસી હોય, અથવા એક પેઢી (LLP સિવાયની) જે નિવાસી હોય, જેમની કુલ આવક ₹ 50 લાખ સુધીની હોય અને વ્યાપાર અથવા વ્યવસાયમાંથી આવક ધરાવતા હોય જેની ગણતરી કરેલ અંદાજિત આધાર પર (આવકવેરા અધિનિયમ, 1961ની કલમ હેઠળ (u/s) 44AD / 44ADA / 44AE) કરવામાં આવી હોય અને નિમ્નલિખિત સ્રોતોમાંથી કોઈપણમાંથી આવક ધરાવતા હોય તેમના માટે લાગુ છે:
|
લાગુ પડતા ફોર્મ (આવકવેરા અધિનિયમ, 1961 મુજબ)
|
1. ફોર્મ 16A – પગાર સિવાયની આવક પર TDS માટે આવકવેરા અધિનિયમ, 1961 ની કલમ 203 હેઠળનું પ્રમાણપત્ર |
||||
|
|
2. |
||||
|
|
3. ફોર્મ 15G - નિવાસી કરદાતા (કંપની કે પેઢી ન હોવા છતાં) દ્વારા કર કપાત વિના ચોક્કસ રસીદોનો દાવો કરતી ઘોષણા |
||||
|
|
4. ફોર્મ 67- ભારતની બહારના દેશ અથવા ચોક્કસ પ્રદેશમાંથી આવકનું નિવેદન અને વિદેશી કર ક્રેડિટ |
||||
|
|
5. ફોર્મ 3CB -3CD |
||||
|
|
6. ફોર્મ 3CEB |
||||
|
અકારણી વર્ષ 2026-2027 માટે કર સ્લેબ
નવી કર પ્રણાલી વિરુદ્ધ જૂની કર પ્રણાલી
- નાણાકીય અધિનિયમ 2023 એ આકારણી વર્ષ 2024-25 થી કલમ 115BAC ની જોગવાઈઓમાં સુધારો કર્યો છે જેથી કરદાતા કે જેઓ વ્યક્તિગત, HUF, AOP (સહકારી મંડળીઓ સિવાય), BOI અથવા કૃત્રિમ ન્યાયિક વ્યક્તિ હોય તેમના માટે નવી કર વ્યવસ્થાને મૂળભૂત કર પ્રણાલી બનાવી શકાય. જો કે, પાત્ર કરદાતાઓ પાસે મૂળભૂત કર પ્રણાલીમાંથી બહાર નીકળવાનો અને જૂની કર પ્રણાલી હેઠળ કર ચૂકવવાનો વિકલ્પ છે. જૂની કર પ્રણાલી એ નવી કર પ્રણાલીની રજૂઆત પહેલા અસ્તિત્વમાં રહેલી આવકવેરાની ગણતરી અને સ્લેબની સિસ્ટમનો સંદર્ભ આપે છે. જૂની કર પ્રણાલીમાં, કરદાતાઓ પાસે વિવિધ કર કપાત અને મુક્તિઓનો દાવો કરવાનો વિકલ્પ છે. જો કે, મૂળભૂત કર પ્રણાલીમાં, કર દરો જૂની કર પ્રણાલીની તુલનામાં નીચા છે.
બિન-વ્યવસાયિક મામલા:
- "બિન-વ્યવસાયિક કેસ"માં, ડિફોલ્ટ ટેક્સ સિસ્ટમ બદલવાનો વિકલ્પ દર વર્ષે સીધા ITR માં વાપરી શકાય છે અને આવા ITR આવકવેરા અધિનિયમ, 1961 ની કલમ 139(1) હેઠળ ઉલ્લેખિત નિયત તારીખે અથવા તે પહેલાં ફાઇલ કરવા જરૂરી છે.
વ્યવસાય અને વ્યવસાયના મામલા:
- વ્યાપાર અને વ્યવસાયમાંથી આવક ધરાવતા પાત્ર કરદાતાના મામલામાં, જો કરદાતા ડિફોલ્ટ કર પ્રણાલીમાંથી બહાર નીકળવા/નાપસંદ કરવા માંગતા હોય, તો તેમણે આવકનું રિટર્ન રજૂ કરવા માટે આવકવેરા અધિનિયમ, 1961 ની કલમ હેઠળ (u/s) 139(1) ની નિયત તારીખ અથવા તે પહેલાં ફોર્મ-10-IEA રજૂ કરવું પડશે. આ ઉપરાંત, આવા વિકલ્પને ઉપાડ કરવાના હેતુ માટે એટલે કે નવી કર પ્રણાલીમાં પુનઃ પ્રવેશ કરવા માટે પણ ફોર્મ સંખ્યા 10-IEA રજૂ કરવાના માર્ગ દ્વારા જ કરવાનું રહેશે.
- જોકે, જૂની કર પ્રણાલી પાછી ખેંચવાનો અને ડિફોલ્ટ કર પ્રણાલીમાં ફરીથી પ્રવેશવાનો વિકલ્પ ફક્ત પછીના આકારણી વર્ષમાં જ ઉપલબ્ધ છે અને વ્યવસાયમાંથી આવક ધરાવતા પાત્ર કરદાતાઓ માટે જીવનમાં ફક્ત એક જ વાર ઉપલબ્ધ છે.
કર સ્લેબ:
પાછલા વર્ષ દરમિયાન HUF (નિવાસી અથવા બિન-નિવાસી) માટે કરના દર નીચે મુજબ છેઃ
|
જૂની કર પ્રણાલી |
આવકવેરા અધિનિયમ, 1961 ની કલમ 115BAC હેઠળ નવી કર પ્રણાલી |
||
|
આવકવેરા સ્લેબ |
આવકવેરા દર
|
આવકવેરા સ્લેબ |
આવકવેરા દર |
|
₹ 2,50,000 સુધી |
કોઈ કર નથી
|
₹ 4,00,000 સુધી |
કોઈ કર નથી |
|
₹ 2,50,001 - ₹ 5,00,000 |
₹ 2,50,000 ઉપરની આવક પર 5%
|
₹ 4,00,001 - ₹ 8,00,000 |
₹ 4,00,000 ઉપરની આવક પર 5% |
|
₹ 5,00,001 - ₹ 10,00,000 |
₹ 5,00,000 ઉપરની આવક પર ₹ 12,500 20%
|
₹ 8,00,001 - ₹ 12,00,000 |
₹ 8,00,000 ઉપરની આવક પર ₹ 20,000 10% |
|
₹ 10,00,000 થી ઉપર |
₹ 10,00,000 ઉપરની આવક પર ₹ 1,12,500 30%
|
₹ 12,00,001 - ₹ 16,00,000 |
₹ 12,00,000 ઉપરની આવક પર ₹ 60,000 15% |
|
|
₹ 16,00,001 - ₹ 20,00,000 |
₹ 16,00,000 ઉપરની આવક પર ₹ 1,20,000 20% |
|
|
|
₹ 20,00,001 - ₹ 24,00,000 |
₹ 20,00,000 ઉપરની આવક પર ₹ 2,00,000 25% |
|
|
₹ 24,00,000 થી ઉપર
|
₹ 24,00,000 ઉપરની આવક પર ₹ 3,00,000 30% |
||
લાગુ પડતા સરચાર્જ દર:
|
આવક મર્યાદા |
આવકવેરાની રકમ પર અધિક દર (સરચાર્જ )
(નવી કર પ્રણાલી) |
આવકવેરાની રકમ પર સરચાર્જ દર /અધિક દર
(જૂની કર પ્રણાલી)
|
|
રૂ. 50 લાખ સુધી |
કોઈ કર નથી |
કોઈ કર નથી |
|
50 લાખ રૂપિયાથી 1 કરોડ રૂપિયા |
10% |
10% |
|
1 કરોડથી 2 કરોડ રૂપિયા |
15% |
15% |
|
2 કરોડથી 5 કરોડ રૂપિયા |
25% |
25% |
|
રૂ. 5 કરોડથી વધુ |
25% |
37% |
*નોંધ: કલમ 111A, 112, 112A અને ડિવિડન્ડ આવક હેઠળ કરપાત્ર આવક પર 25% અને 37% નો વધારાનો સરચાર્જ વસૂલવામાં આવતો નથી. તેથી, આવી આવક પર ચૂકવવાપાત્ર કર પર સરચાર્જનો મહત્તમ દર 15% રહેશે, સિવાય કે જ્યારે આવક કલમ 115A, 115AB, 115AC, 115ACA અને 115E હેઠળ કરપાત્ર હોય.
આવકવેરા અધિનિયમ, 1961 ની કલમ 87A હેઠળ લાગુ પડતી છૂટ: નિવાસી વ્યક્તિઓ પણ આવકવેરાના 100% સુધીની છૂટ માટે પાત્ર છે, જે નીચે મુજબ કર પ્રણાલીના આધારે મહત્તમ મર્યાદાને આધીન છે:
|
કર પ્રણાલી |
વળતરની મર્યાદા |
વળતરની શરત |
|
નવી કર પ્રણાલી |
₹ 60,000 |
કરપાત્ર આવક 12,00000 થી વધુ ન હોવી જોઈએ |
|
જૂની કર પ્રણાલી |
₹ 12,500 |
કરપાત્ર આવક 5,00000 થી વધુ ન હોવી જોઈએ |
***નોંધ: બંને પ્રણાલીમાં આવકવેરાની રકમ અને સરચાર્જ (જો કોઈ હોય તો) પર 4% ના દરે આરોગ્ય અને શિક્ષણ ઉપકર ચૂકવવામાં આવશે.
જો આવકની રકમ અનુક્રમે ₹ 50 લાખ, ₹ 1 કરોડ, ₹ 2 કરોડ અથવા ₹ 5 કરોડથી વધુ હોય તો અધિક કર (સરચાર્જ) માંથી સીમાંત રાહતનો દાવો કરી શકાય છે:
|
ચોખ્ખી આવક શ્રેણી |
સીમાંત રાહત |
|
|
(રૂ.) થી વધુ |
(રૂ.) થી વધુ નહીં |
|
|
50 લાખ |
1 કરોડ |
આવકવેરા અને અધિક કર (સરચાર્જ) તરીકે ચૂકવવાપાત્ર રકમ કુલ 50 લાખ રૂપિયાની આવક પર આવકવેરાના રૂપમાં ચૂકવવાપાત્ર રકમ કરતાં 50 લાખ રૂપિયાથી વધુ આવક કરતાં વધુ ન હોવી જોઈએ. |
|
1 કરોડ |
૨ કરોડ |
આવકવેરા અને સરચાર્જ તરીકે ચૂકવવાપાત્ર રકમ કુલ 1 કરોડ રૂપિયાની આવક પર આવકવેરાના રૂપમાં ચૂકવવાપાત્ર રકમ કરતાં 1 કરોડ રૂપિયાથી વધુ આવક કરતાં વધુ ન હોવી જોઈએ. |
|
2 કરોડ |
5 કરોડ |
આવકવેરા અને સરચાર્જ તરીકે ચૂકવવાપાત્ર રકમ કુલ 2 કરોડ રૂપિયાની આવક પર આવકવેરાના રૂપમાં ચૂકવવાપાત્ર રકમ કરતાં 2 કરોડ રૂપિયાથી વધુ આવક કરતાં વધુ ન હોવી જોઈએ. |
|
5 કરોડ |
- |
આવકવેરા અને સરચાર્જ તરીકે ચૂકવવાપાત્ર રકમ કુલ 5 કરોડ રૂપિયાની આવક પર આવકવેરાના રૂપમાં ચૂકવવાપાત્ર રકમ કરતાં 5 કરોડ રૂપિયાથી વધુ આવક કરતાં વધુ ન હોવી જોઈએ. |
આવકવેરા અધિનિયમ, 1961 ની કલમ 115BAC (1A) હેઠળ નવી કર પ્રણાલી પસંદ કરતા કરદાતા માટે ઉપલબ્ધ કપાત:
કલમ 24(b) – હાઉસિંગ લોન પર ચૂકવવામાં આવતા વ્યાજ પર ઘરની સંપત્તિની આવકમાંથી કપાત
|
સંપત્તિનો પ્રકાર |
લોનનો હેતુ |
માન્ય (મહત્તમ મર્યાદા) |
જરૂરી વિગતો |
|
ભાડે આપેલ |
મકાન મિલકતનું નિર્માણ અથવા ખરીદી |
કોઈપણ મર્યાદા વિના વાસ્તવિક મૂલ્ય (પરંતુ "મકાન મિલકતમાંથી આવક" શીર્ષક હેઠળ જો કોઈ નુકસાન હોય, તો તેને શેડ્યૂલ CYLA માં અન્ય કોઈપણ શીર્ષકની આવક સામે સરભર કરી શકાશે નહીં અને તેને આગળના વર્ષોમાં પણ આગળ ખેંચી શકાશે નહીં) |
બેંક પાસેથી/ બેંક સિવાયના અન્ય પાસેથી લેવામાં આવેલી લોન
|
જૂની કર પ્રણાલી પસંદ કરનારા કરદાતા માટે નીચેની કપાત ઉપલબ્ધ રહેશે
કપાતઆવકવેરા અધિનિયમના પ્રકરણ VI-A, 1961 હેઠળ ઉલ્લેખિત
|
80C |
|
|
કરેલી ચૂકવણીઓ માટેની કપાત
|
ની સંયુક્ત કપાત મર્યાદા ₹ 1,50,000 દરેક પાત્ર ચુકવણી માટે ITR માં ભરવાની વિગત • પોલિસી નંબર અથવા દસ્તાવેજનો ઓળખ નંબર |
|
નોંધ: કલમ 80 C હેઠળ કપાતનો દાવો કરતા કરદાતાઓએ નીચે મુજબ વિગતો પ્રદાન કરવી આવશ્યક છે:
|
|
B. જૂની કર પ્રણાલી પસંદ કરતા કરદાતા માટે ઉપલબ્ધ કપાત:
1.કલમ 24(b) – ઘરનીલોન અને ઘરના સુધારા માટેની લોન પર ચૂકવવામાં આવતા વ્યાજ પર ઘરની સંપત્તિની આવકમાંથી કપાત
|
કલમ 24(b) – ઘરની લોન અને ઘરના સુધારા માટેની લોન પર ચૂકવવામાં આવતા વ્યાજ પર ઘરની સંપત્તિની આવકમાંથી કપાત. સ્વ-માલિકીની સંપત્તિના કિસ્સામાં, ઘરની લોન પર ચૂકવવામાં આવતા વ્યાજની કપાત માટેની ઉપલી મર્યાદા ₹ 2 લાખ છે. કલમ 24(b) હેઠળ લોન પર વ્યાજ માન્ય છે તે નીચે કોષ્ટકમાં દર્શાવેલ છે: |
||||
|
સંપત્તિનો પ્રકાર |
જ્યારે લોન લેવામાં આવી હતી |
લોનનો હેતુ |
માન્ય (મહત્તમ મર્યાદા) |
જરૂરી વિગત |
|
સ્વ-માલિકી |
1/04/1999 ના રોજ અથવા પછી |
ઘર સંપત્તિનું નિર્માણ અથવા ખરીદી |
₹ 2,00,000 |
બેંક પાસેથી/ બેંક સિવાયના અન્ય પાસેથી લેવામાં આવેલી લોન
|
|
1/04/1999 ના રોજ અથવા પછી |
મકાન મિલકતના સમારકામ માટે |
₹ 30,000 |
||
|
1/04/1999 પહેલાં |
મકાન મિલકતનું નિર્માણ અથવા ખરીદી |
₹ 30,000 |
||
|
1/04/1999 પહેલાં |
મકાન મિલકતના સમારકામ માટે |
₹ 30,000 |
||
|
ભાડે આપેલ |
ગમે ત્યારે |
મકાન મિલકતનું નિર્માણ અથવા ખરીદી |
કોઈપણ મર્યાદા વિના વાસ્તવિક મૂલ્ય |
|
2. આવક વેરા અધિનિયમના પ્રકરણ VI-A અંતર્ગત ઉલ્લેખિત કર કપાત.
|
80C |
|
|
કરેલી ચૂકવણીઓ માટેની કપાત
|
ની સંયુક્ત કપાત મર્યાદા ₹ 1,50,000 દરેક પાત્ર ચુકવણી માટે ITR માં ભરવાની વિગત • પોલિસી નંબર અથવા દસ્તાવેજનો ઓળખ નંબર |
|
નોંધ: કલમ 80 C હેઠળ કપાતનો દાવો કરતા કરદાતાઓએ નીચે મુજબ વિગત પ્રદાન કરવી આવશ્યક છે:
|
|
|
80D |
|
|
આરોગ્ય વીમા પ્રીમિયમ અને નિવારક આરોગ્ય તપાસ માટે કરવામાં આવતી ચુકવણી માટે કપાત |
|
|
HUFના સભ્યો માટે (60 વર્ષથી ઓછી ઉંમરના) |
ઉપરોક્ત મર્યાદામાં શામેલ, નિવારક આરોગ્ય તપાસ માટે કપાત મર્યાદા ₹ 25,000 અને ₹ 5,000 છે. |
|
HUFના સભ્યો માટે (60 વર્ષથી વધુ ઉંમરના) |
ઉપરોક્ત મર્યાદામાં શામેલ, નિવારક આરોગ્ય તપાસ માટે કપાત મર્યાદા ₹ 50,000 અને ₹ 5,000 છે. |
|
જો આરોગ્ય વીમા કવરેજ પર કોઈ પ્રીમિયમ ચૂકવવામાં ન આવે, તો HUF ના સભ્ય તરીકે વરિષ્ઠ નાગરિક પર થતા તબીબી ખર્ચ માટે કપાત કપાત મર્યાદા ₹ 50,000 છે. નોંધ: કલમ 80 D હેઠળ કપાતનો દાવો કરતા કરદાતાઓએ નીચે મુજબ વિગત પ્રદાન કરવી આવશ્યક છે:
આરોગ્ય વીમાની રકમ
|
|
|
80DD |
|
|
વિકલાંગ આશ્રિતોની જાળવણી અથવા તબીબી સારવાર માટે કરવામાં આવતી ચુકવણી અથવા સંબંધિત માન્ય યોજના હેઠળ કોઈ પણ ચૂકવેલ/જમા કરાવેલ રકમ માટે કપાત |
ખર્ચ કરેલી રકમને ધ્યાનમાં લીધા વગર,વિકલાંગ વ્યક્તિ માટે ₹ 75,000 ની ચોખ્ખી કપાત ઉપલબ્ધ છે. |
|
જો વ્યક્તિ ગંભીર વિકલાંગતા (80% કે તેથી વધુ) ધરાવતી હોય, તો કપાત ₹ 1,25,000 છે. |
|
|
નોંધ: કલમ 80 DD હેઠળ કપાતનો દાવો કરવા માટે નીચેની વિગત ITRમાં પ્રદાન કરવી જરૂરી છે:
|
|
|
80DDB |
|
|
સ્વયંની અથવા આશ્રિતની ચોક્કસ રોગ માટેની તબીબી સારવાર માટે ચૂકવણી તરફ કપાત |
કપાત મર્યાદા ₹ 40,000 (વરિષ્ઠ નાગરિક હોય તો ₹ 1,00,000) |
|
80G |
|
|
સૂચિત ભંડોળ, ધર્માદા સંસ્થાઓ, વગેરેને આપેલ દાન માટે કપાત. દાન નીચેની શ્રેણીઓ અંતર્ગત કપાત માટે પાત્ર છે |
|
|
કોઈપણ મર્યાદા વિના |
100% કપાત |
|
યોગ્ય મર્યાદાને આધિન |
100% કપાત |
|
નોંધ: ₹ 2,000/- થી વધુ રોકડમાં આપેલા દાનના સંદર્ભમાં આ કલમ હેઠળ કોઈ કપાતની મંજૂરી આપવામાં આવશે નહીં. |
|
80GGA |
|
વૈજ્ઞાનિક સંશોધન અથવા ગ્રામીણ વિકાસ માટે આપેલ દાન માટે કપાત દાન નીચેની શ્રેણીઓ અંતર્ગત કપાત માટે પાત્ર છે: |
|
સંશોધન સંગઠન અથવા યુનિવર્સિટી, કોલેજ અથવા અન્ય સંસ્થાન
|
|
સંગઠન અથવા સંસ્થા માટે
|
|
કોઈ પણ લાયક પ્રોજેક્ટ હાથ ધરવા માટે PSU અથવા જાહેર ક્ષેત્રની એકમ અથવા સ્થાનિક અધિકારીઓ અથવા રાષ્ટ્રીય સમિતિ દ્વારા મંજૂર કરાયેલ એક સંગઠન અથવા સંસ્થા |
|
માટે કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા સૂચિત ભંડોળ
|
|
કેન્દ્ર સરકારે સ્થાપેલ અને જાહેર કર્યા મુજબ રાષ્ટ્રીય શહેરી ગરીબી નાબૂદી ફંડ |
|
નોંધ: ₹ 2,000/- થી વધુ રોકડમાં આપેલા દાનના સંદર્ભમાં આ કલમ હેઠળ કોઈ કપાતની મંજૂરી આપવામાં આવશે નહીં. |
|
80GGC |
|
|
રાજકીય પક્ષ અથવા ચૂંટણી ટ્રસ્ટને આપેલ દાન માટે કપાત |
રોકડ સિવાયની કોઈપણ રીત દ્વારા ચૂકવવામાં આવતી કુલ રકમની કપાત |
|
80TTA |
|
|
બેંકના બચત ખાતાઓમાં જમા રકમ પર મળતા વ્યાજ પર કપાત |
કપાત મર્યાદા ₹ 10,000 |