আপীল আৰু পুনৰীক্ষণ
আপীল আৰু পুনৰীক্ষণসমূহৰ সঘনাই সোধা প্ৰশ্নসমূহ
1. আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025-ৰ অধীনত আপীল, পুনৰীক্ষণ আৰু বিবাদ নিষ্পত্তি সমিতি (DRC) অধ্যায়ত অন্তৰ্ভুক্ত মূল বিধানসমূহ কি কি?
আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025-ৰ অধীনত থকা 'আপীল, পুনৰীক্ষণ আৰু বিকল্প বিবাদ নিষ্পত্তি' অধ্যায়টোৱে অধিনিয়মখনৰ সমগ্ৰ প্ৰতিকাৰমূলক গাঁথনিটোক সামগ্ৰিকভাৱে একত্ৰিত কৰিছে।
ইয়াত যুটীয়া আয়ুক্ত (আপীলসমূহ) আৰু আয়ুক্ত (আপীলসমূহ)-ৰ ওচৰত কৰা প্ৰথম আপীলসমূহ (ধাৰাসমূহ 356 – 360), আপীল ন্যায়াধিকৰণলৈ কৰা আপীল (ধাৰাসমূহ 361 – 364), উচ্চ ন্যায়ালয় আৰু উচ্চতম ন্যায়ালয়লৈ কৰা পৰৱৰ্তী আপীলসমূহ (ধাৰাসমূহ 365 – 368) আৰু লগতে সময়সীমা, আৰ্থিক সীমা তথা আপীলসমূহৰ প্ৰভাৱ সম্পৰ্কীয় সাধাৰণ বিধানসমূহ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে।
ইয়াৰ উপৰিও, ইয়াত উপযুক্ত কৰ্তৃপক্ষৰ পুনৰীক্ষণৰ ক্ষমতা (ধাৰাসমূহ 377 – 378), বিবাদ নিষ্পত্তি সমিতিৰ ব্যৱস্থা (ধাৰা 379), (অগ্ৰিম ৰায়দানৰ গাঁথনি) আৰু ধাৰাসমূহ 375 তথা 376-ৰ জৰিয়তে একেটা বিষয়ৰে পুনৰাবৃত্তিমূলক গোচৰ-মোকৰ্দমা পৰিহাৰ কৰাৰ এক সুসংগঠিত ব্যৱস্থাও অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে।
2. আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961-ৰ তুলনাত আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025-ৰ অধীনত আপীলৰ স্তৰভিত্তিক গাঁথনিত কিবা পৰিৱৰ্তন হৈছে নেকি? আপীল কৰ্তৃপক্ষৰ ক্ষমতাসমূহ বা আপীলৰ নিষ্পত্তি কৰা প্ৰক্ৰিয়াত কিবা সলনি হৈছে নেকি?
নাই, আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025-ৰ অধীনত আপীলৰ স্তৰভিত্তিক গাঁথনিত কোনো ধৰণৰ গঠনমূলক পৰিৱৰ্তন হোৱা নাই। আপীলৰ প্ৰতিকাৰমূলক ব্যৱস্থাটো একেই আছে আৰু পূৰ্বৰ ক্ৰম অনুসৰিয়েই চলি থাকিব:
মূল্যায়ন বিষয়া→JCIT(A)/CIT(A)→ITAT →উচ্চ ন্যায়ালয়→উচ্চতম ন্যায়ালয়
আপীল কৰ্তৃপক্ষৰ ক্ষমতাসমূহ — যাৰ ভিতৰত মূল্যায়ন নিশ্চিত কৰা, হ্ৰাস কৰা, বৃদ্ধি কৰা বা বাতিল কৰা, অতিৰিক্ত যুক্তি গ্ৰহণ কৰা, ৰিমাণ্ড প্ৰতিবেদন বিচৰা, ভুলবোৰ শুধৰণি কৰা, চৰ্তসাপেক্ষে স্থগিতাদেশ প্ৰদান কৰা আদি অন্তৰ্ভুক্ত — সেয়া মূলতঃ অপৰিৱৰ্তিত হৈ আছে। প্ৰক্ৰিয়াগত গাঁথনিটোও একেই ৰখা হৈছে।
3. আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961-ৰ তুলনাত নতুন আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025-ত আপীল দাখিল কৰাৰ সময়সীমাত কিবা পৰিৱৰ্তন হৈছেনে?
আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961-ৰ তুলনাত আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025-ত আপীল দাখিল কৰাৰ সময়সীমা অপৰিৱৰ্তিত আছে।
4. যদি 01.04.2026 তাৰিখলৈকে CIT(A)-ৰ সন্মুখত কোনো আপীল বিচাৰাধীন থাকে, তেন্তে সেই আপীলটো আয়কৰ আইন, 1961-ৰ অধীনত নিষ্পত্তি কৰা হ’ব নে আয়কৰ আইন, 2025-ৰ অধীনত? মোক নতুনকৈ এটা আপীল দাখিল কৰিব লাগিবনে?
নতুন অধিনিয়মৰ ধাৰা 536(2)(e)-ত স্পষ্টভাৱে উল্লেখ কৰা হৈছে যে যিকোনো আয়কৰ কৰ্তৃপক্ষ, আপীল ন্যায়াধিকৰণ বা আদালতৰ ওচৰত বিচাৰাধীন হৈ থকা যিকোনো প্ৰক্ৰিয়া অব্যাহত থাকিব আৰু ইয়াৰ নিষ্পত্তি কৰা হ'ব, ঠিক যেনেকৈ এই অধিনিয়মখন প্ৰণয়নেই হোৱা নাছিল। সেই অনুসৰি, বিচাৰাধীন আপীলটো অব্যাহত থাকিব আৰু আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961-ৰ বিধান অনুসৰিয়েই ইয়াৰ নিষ্পত্তি কৰা হ'ব। কোনো নতুন আপীল দাখিল কৰাৰ প্ৰয়োজন নাই।
5. যদি নিৰ্ধাৰণ বৰ্ষ 2026–27 বা তাৰ পূৰ্বৰ যিকোনো নিৰ্ধাৰণ বৰ্ষৰ সন্দৰ্ভত 1 এপ্ৰিল, 2026-ৰ পিছত কোনো আপীল দাখিল কৰা হয়, তেন্তে ই আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961-ৰ অধীনত পৰিচালিত হ'ব নে আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025-ৰ অধীনত?
ধাৰা 536(2)(c)-ত উল্লেখ কৰা হৈছে যে 1 এপ্ৰিল 2026-ৰ পূৰ্বে আৰম্ভ হোৱা কৰ বৰ্ষৰ সন্দৰ্ভত 1 এপ্ৰিল 2026 তাৰিখে বা তাৰ পিছত আৰম্ভ কৰা প্ৰক্ৰিয়াসমূহ বাতিল কৰা অধিনিয়মখনৰ বিধানৱলী অনুসৰি পৰিচালনা কৰা হ'ব। সেই অনুসৰি, আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025 প্ৰৱৰ্তন হোৱাৰ পিছত কোনো আপীল দাখিল কৰা হ'লেও, যদিহে ই নিৰ্ধাৰণ বৰ্ষ 2026–27 বা তাৰ পূৰ্বৰ যিকোনো নিৰ্ধাৰণ বৰ্ষৰ সৈতে সম্পৰ্কিত হয়, তেন্তে তেনে আপীল আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961-ৰ বিধানৰ অধীনত পৰিচালিত আৰু নিষ্পত্তি কৰা হ'ব।
6. আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961-ৰ অধীনত আপীল দাখিল কৰাৰ উকলি যোৱা সময়সীমা আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025-ৰ অধীনত পুনৰুজ্জীৱিত কৰিব পাৰিনে?
নহয়। আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025-ৰ ধাৰা 536(2)(k)-ত স্পষ্টভাৱে উল্লেখ কৰা হৈছে যে য'ত নতুন অধিনিয়মখন কাৰ্যকৰী হোৱাৰ পূৰ্বেই আপীল, পুনৰীক্ষণ বা প্ৰসংগ দাখিল কৰাৰ সময়সীমা ইতিমধ্যে উকলি গৈছে, তেনে অধিকাৰ কেৱল এই কাৰণেই পুনৰুজ্জীৱিত কৰিব নোৱাৰি যে নতুন অধিনিয়মখনে এক বেলেগ বা বৰ্ধিত সময়সীমা নিৰ্ধাৰণ কৰিছে।
অৱশ্যে, পুৰণি অধিনিয়মৰ অধীনত বিলম্ব মাফ কৰাৰ প্ৰক্ৰিয়াগত প্ৰতিকাৰ এতিয়াও উপলব্ধ হ'ব পাৰে, য'ত আপীলকাৰীয়ে প্ৰমাণ কৰিব পাৰে যে যথেষ্ট সাৱধানতা অৱলম্বন কৰাৰ পিছতো নিৰ্ধাৰিত সময়ৰ ভিতৰত আপীল দাখিল কৰিব পৰা নগ'ল। যদি এই বিলম্ব চৰম অৱহেলাৰ বাবে হয় বা কোনো পৰ্যাপ্ত কাৰণ দৰ্শাব পৰা নাযায়, তেন্তে বিলম্ব মাফ কৰাৰ আবেদনখন নাকচ কৰা হ'ব পাৰে।
7. যদি আয়ুক্ত (আপীল)-ৰ দ্বাৰা নিৰ্ধাৰণ বৰ্ষ 2024-25-ৰ বাবে প্ৰদান কৰা কোনো আপীলৰ আদেশৰ সংশোধন 1 এপ্ৰিল 2026-ৰ পিছত বিচৰা হয়, তেন্তে এনে সংশোধন কোনখন অধিনিয়মৰ অধীনত পৰিচালিত হ'ব?
আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961-ৰ অনুৰূপ বিধানৰ অধীনত এই সংশোধন কৰা হ'ব। সংশোধন হৈছে মূল আপীল প্ৰক্ৰিয়াৰে এক ধাৰাবাহিকতা। ধাৰা 536(2)(c) আৰু (e) অনুসৰি, 01.04.2026-ৰ পূৰ্বে আৰম্ভ হোৱা কৰ বৰ্ষৰ সৈতে সম্পৰ্কিত প্ৰক্ৰিয়াসমূহ, সংশোধন আৰু সময়সীমাকে ধৰি, আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961-ৰ ব্যৱস্থাৰ অধীনত অব্যাহত থাকিব লাগিব।
8. যদি 01.04.2026 তাৰিখলৈকে নিৰ্ধাৰণ বৰ্ষ 2025–26-ৰ বাবে কোনো আপীল বিচাৰাধীন হৈ থাকে, তেন্তে এনে আপীল JCIT(A)-ৰ পৰা CIT(A)-লৈ বা ইয়াৰ বিপৰীতভাৱে হস্তান্তৰ কৰিব পাৰিনে?
হয়। এনে আপীলসমূহ আয়কৰ আইন, 1961-ৰ ধাৰা 246(2) আৰু ধাৰা 246(3)-ৰ ব্যৱস্থাৰ অধীনত JCIT(A)-ৰ পৰা CIT(A)-লৈ বা CIT(A)-ৰ পৰা JCIT(A)-লৈ স্থানান্তৰ কৰিব পাৰি। নতুন আইনত ইয়াৰ সমতুল্য ব্যৱস্থা ধাৰা 356(3)(a) আৰু ধাৰা 356(3)(b)-ত সন্নিৱিষ্ট কৰা হৈছে।
9. যদি কোনো গোচৰ ITAT-ৰ দ্বাৰা 01.04.2026 তাৰিখে বা তাৰ পিছত AY 2023-24-ৰ বাবে পুনৰ প্ৰেৰণ কৰা হয়, তেন্তে পুনৰ বিবেচনাৰ বাবে প্ৰেৰণ প্ৰক্ৰিয়াসমূহ আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961-ৰ দ্বাৰা পৰিচালিত হ'বনে আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025-ৰ দ্বাৰা?
যদি ITAT-এ 01.04.2026 তাৰিখে বা তাৰ পিছত AY 2023-24-ৰ সন্দৰ্ভত কোনো গোচৰ পুনৰ প্ৰেৰণ কৰে, তেন্তে পুনৰ বিবেচনাৰ বাবে প্ৰেৰণ প্ৰক্ৰিয়াসমূহ আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961-ৰ দ্বাৰাই পৰিচালিত হৈ থাকিব। আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025-ৰ ধাৰা 536(2)(c) আৰু (e)-ত স্পষ্টভাৱে উল্লেখ কৰা হৈছে যে 01.04.2026-ৰ পূৰ্বে আৰম্ভ হোৱা কৰ বৰ্ষৰ সৈতে সম্পৰ্কিত প্ৰক্ৰিয়াসমূহ বাতিল কৰা অধিনিয়মখনৰ অধীনতে অব্যাহত থাকিব আৰু নিষ্পত্তি কৰা হ'ব, ঠিক যেনেকৈ নতুন অধিনিয়মখন প্ৰণয়নেই হোৱা নাছিল। ITAT-ৰ দ্বাৰা কৰা পুনৰ বিবেচনাৰ বাবে প্ৰেৰণ হৈছে কেৱল মূল নিৰ্ধাৰণ প্ৰক্ৰিয়াৰে এক ধাৰাবাহিকতা আৰু ই নতুন আইনৰ অধীনত কোনো নতুন কাৰণৰ সৃষ্টি নকৰে। সেয়েহে, মূল্যায়ন বিষয়াই আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961-ৰ প্ৰক্ৰিয়াগত আৰু মূল বিধানৱলী কঠোৰভাৱে মানি চলিহে কাৰ্যকৰী আদেশ প্ৰদান কৰিব লাগিব।
10. নিৰ্ধাৰণ বৰ্ষ 2024-25-ৰ সন্দৰ্ভত 30.03.2025 তাৰিখে লাভ কৰা নিৰ্ধাৰণ আদেশৰ বিৰুদ্ধে আপীল দাখিল কৰা প্ৰক্ৰিয়া কোনখন অধিনিয়মৰ দ্বাৰা পৰিচালিত হ'ব আৰু ইয়াৰ বাবে প্ৰযোজ্য সময়সীমা কেনেধৰণৰ হ'ব?
যিহেতু নিৰ্ধাৰণ আদেশটো নিৰ্ধাৰণ বৰ্ষ 2024-25-ৰ সৈতে সম্পৰ্কিত, সেয়েহে আপীলটো আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961-ৰ দ্বাৰা পৰিচালিত হ'ব আৰু নতুন অধিনিয়মখন কাৰ্যকৰী হোৱাৰ পিছতো ইয়াক দাখিল কৰিব পৰা যাব। আপীলটো 1961-ৰ অধিনিয়মৰ অধীনত নিৰ্ধাৰিত সময়সীমাৰ ভিতৰত, অৰ্থাৎ আদেশটো লাভ কৰা তাৰিখৰ পৰা 30 দিনৰ ভিতৰত দাখিল কৰিব লাগিব।
11. যেতিয়া নতুন অধিনিয়মখন কাৰ্যকৰী হ'ব, তেতিয়া আদালত, ন্যায়াধিকৰণ বা আয়ুক্ত (আপীলসমূহ)-ৰ ওচৰত বিচাৰাধীন হৈ থকা আপীলসমূহৰ কি হ'ব?
এনে আপীলসমূহ পুৰণি অধিনিয়মৰ অধীনত অব্যাহত থাকে আৰু পুৰণি অধিনিয়মৰ বিধানৱলী অনুসৰি
নিষ্পত্তি কৰা হ'ব। উদাহৰণস্বৰূপে, যদি কোনো কৰদাতাৰ নিৰ্ধাৰণ বৰ্ষ (AY) 2021-22-ৰ সন্দৰ্ভত
আয়কৰ আপীল ন্যায়াধিকৰণৰ ওচৰত কোনো আপীল বিচাৰাধীন হৈ আছে, তেন্তে সেই আপীল
নতুন অধিনিয়মৰ পৰিৱৰ্তে পুৰণি অধিনিয়মৰ বিধানৱলী প্ৰয়োগ কৰি সিদ্ধান্ত গ্ৰহণ কৰা হ'ব।
12. একেই আইনগত প্ৰশ্নৰ ওপৰত পুনৰাবৃত্তিমূলক আপীল পৰিহাৰ কৰাৰ বাবে আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961-ৰ অধীনত বৈধানিক ব্যৱস্থাসমূহ কি আছিল আৰু আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025-ৰ অধীনত সেইবোৰক কেনেদৰে পুনৰ্গঠিত কৰা হৈছে?
আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961-ৰ অধীনত, একে ধৰণৰ গোচৰৰ পুনৰাবৃত্তি পৰিহাৰ কৰাৰ বিষয়টো দুটা পৃথক বিধানৰ দ্বাৰা পৰিচালিত হৈছিল, ক্ৰমে ধাৰা 158A আৰু ধাৰা 158AB। ধাৰা 158A-ই কৰদাতা-নিৰ্দেশিত এক ব্যৱস্থা প্ৰদান কৰিছিল যাৰ জৰিয়তে কৰদাতাগৰাকীয়ে ঘোষণা কৰিব পাৰিছিল যে একেই আইনগত প্ৰশ্ন উচ্চ ন্যায়ালয় বা উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ওচৰত বিচাৰাধীন হৈ আছে আৰু তেওঁ ইয়াৰ চূড়ান্ত সিদ্ধান্ত মানি চলিবলৈ সন্মত হৈছিল। আনহাতে, ধাৰা 158AB-এ বিভাগীয় সমিতিক আপীল দাখিল কৰাটো স্থগিত ৰখাৰ ক্ষমতা প্ৰদান কৰিছিল য'ত একেই আইনগত প্ৰশ্ন উচ্চ ন্যায়ালয় বা উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ওচৰত পূৰ্বৰ পৰাই বিচাৰাধীন হৈ থাকে। আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025-ৰ অধীনত, এই দুয়োটা ব্যৱস্থাক ক্ৰমে ধাৰা 375 আৰু 376 হিচাপে পুনৰ্গঠিত কৰা হৈছে, যাৰ দ্বাৰা পূৰ্বৰ মূল গাঁথনিটো সলনি নকৰাকৈ ইয়াক অধিক সুশৃংখল কৰা হৈছে।
13. আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961-ৰ তুলনাত আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025-ৰ অধীনত এই ব্যৱস্থাটো প্ৰয়োগ কৰাৰ বাবে থকা প্ৰাৰম্ভিক চৰ্তটোত কিবা পৰিৱৰ্তন হৈছেনে?
নাই । দুয়োখন অধিনিয়মৰ অধীনতে আৱশ্যকীয় প্ৰাৰম্ভিক চৰ্তটো একেই আছে। আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961-ৰ ধাৰা 158A আৰু 158AB-ৰ অধীনত, এই ব্যৱস্থাটো কেৱল তেতিয়াহে প্ৰয়োগ কৰিব পৰা গৈছিল যেতিয়া গোচৰটোত একেই আইনগত প্ৰশ্নৰ উদ্ভৱ হৈছিল আৰু একেই প্ৰশ্নটো উচ্চ ন্যায়ালয় বা উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ওচৰত বিচাৰাধীন হৈ আছিল। আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025-ৰ ধাৰা 375 আৰু 376-এ আইনী বিষয়টো একে হোৱাৰ আৰু ই কোনো উচ্চতৰ ন্যায়িক মঞ্চৰ, অৰ্থাৎ উচ্চ ন্যায়ালয় আৰু উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ওচৰত বিচাৰাধীন হৈ থকাৰ এই মূল আৱশ্যকতাটো বাহাল ৰাখিছে। আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025-এ লগতে এই ব্যৱস্থাও প্ৰদান কৰে যে এনে বিচাৰাধীন অৱস্থা আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961 বা আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025 যিকোনো এখনৰ অধীনৰ প্ৰক্ৰিয়াৰ সৈতে সম্পৰ্কিত হ'ব পাৰে, যাৰ দ্বাৰা এই বৈধানিক পৰিৱৰ্তনৰ মাজতো ধাৰাবাহিকতা সুনিশ্চিত কৰা হৈছে।
14. আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961-ৰ অধীনত ধাৰা 158A আৰু 158AB কোনটো পৰ্যায়ত প্ৰয়োগ কৰিব পৰা গৈছিল আৰু আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025-ৰ অধীনত ইয়াৰ কাৰ্যকৰী হোৱাৰ পৰ্যায়টোত কিবা পৰিৱৰ্তন হৈছেনে?
আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961-ৰ অধীনত, ধাৰা 158A নিৰ্ধাৰণ বা আপীল প্ৰক্ৰিয়াৰ সময়ত প্ৰয়োগ কৰিব পৰা গৈছিল যেতিয়া বিষয়টো নিৰ্ধাৰণ বিষয়া বা আপীল কৰ্তৃপক্ষৰ ওচৰত বিচাৰাধীন হৈ আছিল, আনহাতে আয়ুক্ত (আপীলসমূহ) বা ন্যায়াধিকৰণৰ আদেশৰ বিৰুদ্ধে বিভাগে পৰৱৰ্তী আপীল দাখিল কৰিব নে নাই সেই সিদ্ধান্ত লোৱাৰ পৰ্যায়ত ধাৰা 158AB কাৰ্যকৰী হৈছিল। আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025-এ এক অবিকল গঠনমূলক অৱস্থান বজাই ৰাখিছে, য'ত ধাৰা 375-ৰ জৰিয়তে নিৰ্ধাৰণ বা আপীল পৰ্যায়ত প্ৰযোজ্য হোৱাকৈ কৰদাতা-নিৰ্দেশিত এক ব্যৱস্থা প্ৰদান কৰা হৈছে, আৰু ধাৰা 376-ৰ জৰিয়তে পৰৱৰ্তী আপীল দাখিল কৰাৰ পৰ্যায়ত প্ৰযোজ্য হোৱাকৈ সমিতি-ভিত্তিক এক ব্যৱস্থা প্ৰদান কৰা হৈছে। সেয়েহে, প্ৰয়োগ কৰাৰ পৰ্যায়সমূহ পূৰ্বৰ আইনখনৰ সৈতেই একে আছে।
15. আপীল স্থগিত ৰখাৰ বাবে দুয়োখন অধিনিয়মৰ অধীনত কৰদাতাৰ সন্মতিৰ প্ৰয়োজন আছে নেকি?
হয়, কৰদাতাৰ সন্মতিৰ নীতি দুয়োখন অধিনিয়মৰ অধীনত অব্যাহত আছে। আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961-ৰ ধাৰা 158A-ৰ অধীনত, এই ব্যৱস্থাটো কৰদাতাৰ এক ঘোষণাৰ ওপৰত আধাৰিত আছিল য'ত তেওঁ একেই আইনগত প্ৰশ্নৰ ওপৰত হ'বলগীয়া চূড়ান্ত সিদ্ধান্ত মানি চলিবলৈ সন্মত হৈছিল আৰু ধাৰা 158AB-ৰ অধীনতো আপীল স্থগিত ৰখাৰ পূৰ্বে প্ৰশ্নটো একে হোৱাৰ ক্ষেত্ৰত সন্মতিৰ প্ৰয়োজন আছিল। একেদৰে, আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025-ৰ অধীনত, ধাৰা 375 কৰদাতাৰ ঘোষণাৰ ওপৰত প্ৰতিষ্ঠিত আৰু ধাৰা 376-ত আপীল স্থগিত ৰখাৰ পূৰ্বে আইনী বিষয়টো একে হোৱাৰ সন্দৰ্ভত সহমতৰ প্ৰয়োজন হয়। সেয়েহে, এই ক্ষেত্ৰত কোনো বিশেষ পৰিৱৰ্তন হোৱা নাই।
16. আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025-ৰ অধীনত বিবাদ নিষ্পত্তি সমিতি (DRC)-ৰ গাঁথনিটো উল্লেখনীয়ভাৱে পৰিৱৰ্তন কৰা হৈছে নেকি?
বিবাদ নিষ্পত্তি সমিতিৰ (DRC) গাঁথনিত কোনো উল্লেখনীয় গঠনমূলক পৰিৱৰ্তন কৰা হোৱা নাই। আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025-ৰ ধাৰা 379-এ আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961-ৰ ধাৰা 245MA-ক যথেষ্ট পৰিমাণে পুনৰ প্ৰৱৰ্তন কৰিছে। ইয়াৰ উদ্দেশ্য, যোগ্যতাৰ মাপকাঠী, আৰ্থিক সীমা (যেনে- তাৰতম্য 10 লাখ টকাতকৈ কম; ৰিটাৰ্ণ কৰা আয় 50 লাখ টকাতকৈ কম) আৰু জৰিমনা ৰেহাই তথা ফৌজদাৰী কাৰ্য্যৱস্থাৰ পৰা নিষ্কৃতি প্ৰদান কৰাৰ ক্ষমতা মূলতঃ একেই আছে। ইয়াত অন্তৰ্ভুক্ত নোহোৱা ব্যক্তিসকলৰ শ্ৰেণীসমূহো একেই আছে। পৰিৱৰ্তনসমূহ প্ৰধানকৈ ধাৰাসমূহৰ স্থান নিৰ্ধাৰণ, খচৰাৰ স্পষ্টতা আৰু ধাৰাসমূহৰ পুনৰ নম্বৰীকৰণতহে কৰা হৈছে।
17. আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025-ৰ অধীনত বিবাদ নিষ্পত্তি সমিতি (DRC)-ৰ ক্ষমতাসমূহ কি কি?
আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025-ৰ ধাৰা 379(2)-ৰ অধীনত স্পষ্টভাৱে উল্লেখ কৰা হৈছে যে DRC-য়ে জৰিমনা ৰেহাই বা ফৌজদাৰী কাৰ্য্যৱস্থাৰ পৰা নিষ্কৃতি প্ৰদান কৰাৰ উপৰিও, নিৰ্দিষ্ট আদেশত থকা তাৰতম্যসমূহৰ সালসলনি বা পৰিৱৰ্তন কৰিব পাৰে। ই নিৰ্দিষ্ট আদেশত থকা কৰৰ তাৰতম্যসমূহ পৰিৱৰ্তন কৰাৰ ক্ষেত্ৰত DRC-ৰ কৰ্তৃত্বক স্পষ্ট কৰে।
18. 01.04.2026 তাৰিখৰ পৰৱৰ্তী পৰিৱৰ্তনকালীন সময়ছোৱাত DRC-ৰ বিধানসমূহ বেলেগ ধৰণে কাৰ্যকৰী হয় নেকি?
নহয়। 01.04.2026 তাৰিখৰ পিছৰ পৰিৱৰ্তনৰ বাবেই বিবাদ নিষ্পত্তি সমিতি (DRC)-ৰ বিধানসমূহ পৃথকভাৱে কাৰ্যকৰী নহয়। আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025-ৰ সংৰক্ষণ আৰু পৰিৱৰ্তনকালীন বিধানৱলী অনুসৰি, এই অধিনিয়মখন প্ৰৱৰ্তন হোৱাৰ পূৰ্বৰ কৰ বৰ্ষসমূহৰ সৈতে সম্পৰ্কিত প্ৰক্ৰিয়াসমূহ আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961-ৰ দ্বাৰাই পৰিচালিত হৈ থাকিব। সেই অনুসৰি, DRC ব্যৱস্থাটোৰ উপলব্ধতা আৰু প্ৰযোজ্যতা প্ৰাসংগিক কৰ বৰ্ষটোক পৰিচালনা কৰা অধিনিয়মখনৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰিব আৰু এই পৰিৱৰ্তনে 1961-ৰ অধিনিয়মৰ অধীনত সংৰক্ষিত বিষয়সমূহৰ বাবে 2025-ৰ অধিনিয়মৰ অধীনত DRC-ক প্ৰয়োগ কৰাৰ কোনো স্বতন্ত্ৰ বা সম্প্ৰসাৰিত অধিকাৰ সৃষ্টি নকৰে।
19. য’ত আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961 আৰু আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025 দুয়োটাতে “নিৰ্দিষ্ট আদেশ”-ৰ সংজ্ঞাৰ ভিতৰত খচৰা নিৰ্ধাৰণ আদেশ অন্তৰ্ভুক্ত আছে, তেন্তে এজন কৰদাতাই বিবাদ নিষ্পত্তি পেনেল (DRP) আৰু বিবাদ নিষ্পত্তি সমিতি (DRC)-ৰ মাজত বাছনি কৰিব পাৰিবনে?
হয় — নীতিগতভাৱে, দুয়োটা ব্যৱস্থাই উপলব্ধ, কাৰণ 1961 চনৰ আইনৰ ধাৰা 144C (2025 চনৰ আইনৰ ধাৰা 275(1))-ৰ অধীনৰ খচৰা নিৰ্ধাৰণ আদেশটো DRC-ৰ উদ্দেশ্যৰ বাবে "নিৰ্দিষ্ট আদেশ"-ৰ সংজ্ঞাৰ অন্তৰ্গত। অৱশ্যে, DRC-ৰ উপলব্ধতা আইনী যোগ্যতাৰ চৰ্তসমূহৰ (যেনে— আৰ্থিক সীমা, তাৰতম্যৰ প্ৰকৃতি, গুৰুতৰ অপৰাধৰ অনুপস্থিতি আদি) ওপৰত নিৰ্ভৰশীল। সেয়েহে, যদিও সংজ্ঞাটোৱে প্ৰাৰম্ভিক পৰ্যায়ত ইয়াৰ মাজত মিল থকাৰ অনুমতি দিয়ে, তথাপিও এই দুটা প্ৰতিকাৰ কেৱল বিকল্পমূলক হয়, সমসাময়িক নহয় আৰু কৰদাতাই একে সময়তে দুয়োটা ব্যৱস্থা গ্ৰহণ কৰিব নোৱাৰে।
20. আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961-ৰ অধ্যায় XIX-B-ৰ তুলনাত আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025-এ আগতীয়া ৰায়দান প্ৰক্ৰিয়াত কোনো গুৰুত্বপূৰ্ণ বা পদ্ধতিগত পৰিৱৰ্তন আনিছে নেকি?
আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025-ৰ অধীনত আগতীয়া ৰায়দান পৰিকাঠামোত কোনো গুণগত বা পদ্ধতিগত পৰিৱৰ্তন কৰা হোৱা নাই। এই আয়কৰ অধিনিয়মখনে মূলতঃ আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961-ৰ (বিত্ত আইন, 2021-ৰ পিছত সংশোধিত) ধাৰা 245N-ৰ পৰা 245W-লৈকে পূৰ্বে থকা বিধানসমূহক একত্ৰিত, পুনৰ নম্বৰ প্ৰদান আৰু সুশৃংখল কৰিছে।
21. যদি আবেদন 01.04.2026 তাৰিখে আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961-ৰ অধীনত কোনো আগতীয়া ৰায়দানৰ আবেদন বিচাৰাধীন হৈ থাকে, তেন্তে ইয়াৰ নিষ্পত্তি কেনেকৈ কৰা হ'ব?
ধাৰা 536(2)(e) আৰু (j) অনুসৰি, বিশেষভাৱে সালসলনি নকৰিলে আইন বাতিলৰ ফলত বিচাৰাধীন প্ৰক্ৰিয়াসমূহৰ ওপৰত কোনো প্ৰভাৱ নপৰে আৰু সেইবোৰ অব্যাহত থাকে। সেয়েহে, বিচাৰাধীন আগতীয়া ৰায়দানৰ আবেদনখন সেই সময়ত বলৱৎ থকা আইনৰ অধীনত গঠিত সক্ষম কৰ্তৃপক্ষৰ ওচৰত চলি থাকিব। আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025-এ বিচাৰাধীন আগতীয়া ৰায়দান প্ৰক্ৰিয়াসমূহত কোনো ধৰণৰ ব্যাঘাত নজন্মায়।
22. যদি আয়কৰ আইন, 1961-ৰ ধাৰা 263 অনুসৰি বাতিল হোৱাৰ পূৰ্বে কোনো পুনৰীক্ষণ আৰম্ভ কৰা হোৱা নাছিল, তেন্তে 01.04.2026 তাৰিখৰ পিছত 2026-পূৰ্বৰ কোনো কৰ বৰ্ষৰ বাবে নতুনকৈ ধাৰা 263-ৰ অধীনত পুনৰীক্ষণ আৰম্ভ কৰিব পাৰিব নেকি?
হয়, যদি আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961-ৰ ধাৰা 263(2)-ৰ অধীনত নিৰ্ধাৰিত সময়সীমা উকলি যোৱা নাই। ধাৰা 536(2)(c)-এ 01.04.2026-ৰ পিছতো পূৰ্বৰ কৰ বৰ্ষসমূহৰ বাবে প্ৰক্ৰিয়া আৰম্ভ কৰাৰ অনুমতি দিয়ে, কিন্তু সেইবোৰ কঠোৰভাৱে আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961-ৰ প্ৰক্ৰিয়া অনুসৰণ কৰিয়েই কৰিব লাগিব। অৱশ্যে, যদি সময়সীমা ইতিমধ্যে উকলি গৈছে, তেন্তে আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025-ৰ অধীনত তাক পুনৰ সজীৱ কৰিব নোৱাৰি।
23. আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025-ৰ অধীনত, এটা আদেশ সংশোধন কৰাৰ বাবে অধিকাৰক্ষেত্ৰৰ চৰ্ত হিচাপে আদেশটো "ভুল" আৰু "ৰাজহৰ স্বাৰ্থৰ প্ৰতি ক্ষতিকাৰক" হ’বই লাগিব এই প্ৰয়োজনীয়তাটো বাহাল আছেনে?
নিৰ্ধাৰণ বিষয়াৰ আদেশটো 'ভুল' আৰু 'ৰাজহৰ স্বাৰ্থৰ প্ৰতি ক্ষতিকাৰক' উভয়ই হ'ব লাগিব— এই মৌলিক অধিকাৰক্ষেত্ৰৰ চৰ্তটো আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961-ৰ ধাৰা 263-ৰ দৰেই আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025-ৰ ধাৰা 377-ৰ অধীনতো একেদৰেই অব্যাহত আছে।
24. আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961-ৰ ধাৰা 263 আৰু আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025-ৰ ধাৰা 377-ৰ অধীনত সংশোধনৰ বাবে থকা সময়সীমাৰ কোনো পৰিৱৰ্তন হৈছে নেকি?
সংশোধনৰ সৰ্বোচ্চ সময়সীমাৰ ক্ষেত্ৰত কোনো মৌলিক পৰিৱৰ্তন কৰা হোৱা নাই। আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961-ৰ ধাৰা 263 আৰু আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025-ৰ ধাৰা 377(4)— এই দুয়োটাৰ অধীনতেই, যি বিত্তীয় বৰ্ষত সংশোধনযোগ্য আদেশটো গৃহীত হৈছিল, তাৰ শেষৰ পৰা দুবছৰৰ ভিতৰত সংশোধনৰ ক্ষমতা প্ৰয়োগ কৰিব লাগিব।
অৱশ্যে, আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025-এ এই সময় গণনাৰ প্ৰণালীটোক অধিক পৰিশোধিত আৰু স্পষ্ট কৰিছে। যিহেতু আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961-ত কাৰ্যক্ৰম স্থগিত ৰখা বা পুনৰ শুনানিৰ (ধাৰা 129-ৰ অধীনত) সময়খিনি বাদ দিয়াৰ ব্যৱস্থা আছিল, আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025 (ধাৰা 377(6))-এ বৰ্জন কৰিবলগীয়া সময়সমূহ স্পষ্টভাৱে উল্লেখ কৰিছে— যেনে পুনৰ শুনানিৰ বাবে লগা সময় আৰু আদালতৰ দ্বাৰা কাৰ্যক্ৰম স্থগিত ৰখাৰ সময়ছোৱা। আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ কথাটো হ'ল, ধাৰা 377(7)-এ 60 দিনৰ নূন্যতম অৱশিষ্ট সময়সীমাৰ এক নিয়ম প্ৰৱৰ্তন কৰিছে। ইয়াৰ অৰ্থ হ'ল, প্ৰাসংগিক সময়সমূহ বৰ্জন কৰাৰ পিছত যদি সংশোধনমূলক আদেশ দিবলৈ উপলব্ধ সময় 60 দিনতকৈ কম হয়, তেন্তে সেই সময়সীমা স্বয়ংক্রিয়ভাৱে 60 দিনলৈ বৃদ্ধি পাব।
25. যদি 01.04.2026 তাৰিখে আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961-ৰ ধাৰা 264-ৰ অধীনত কোনো আবেদন বিচাৰাধীন হৈ থাকে, তেন্তে ইয়াক কোনখন অধিনিয়মৰ অধীনত নিষ্পত্তি কৰা হ'ব — আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961 নে আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025?
আয়কৰ অধিনিয়ম, 1961-ৰ ধাৰা 264-ৰ অধীনত দাখিল কৰা আৰু 01.04.2026 তাৰিখে বিচাৰাধীন হৈ থকা এক সংশোধনৰ আবেদন আয়কৰ অধিনিয়ম, আবেদন 1961-ৰ বিধান অনুসৰিয়েই নিষ্পত্তি কৰা হ'ব। আয়কৰ অধিনিয়ম, 2025-ৰ ধাৰা 536(2)(c) আৰু (e)-এ স্পষ্টভাৱে উল্লেখ কৰিছে যে নতুন অধিনিয়মখন কাৰ্যকৰী হোৱাৰ তাৰিখত বিচাৰাধীন হৈ থকা যিকোনো কাৰ্যক্ৰম, সংশোধনৰ প্ৰক্ৰিয়াকে ধৰি, এনেদৰে চলি থাকিব আৰু নিষ্পত্তি কৰা হ'ব যেন নতুন আইনখন প্ৰণয়ন কৰাই হোৱা নাছিল। ধাৰা 264-ৰ অধীনত সংশোধন হৈছে বাতিল হোৱা আইনখনৰ অধীনত আৰম্ভ কৰা এক বিধিবদ্ধ প্ৰক্ৰিয়া আৰু ইয়াৰ অধিকাৰ, পৰিসৰ, সময়সীমা আৰু ক্ষমতাসমূহ সেই আইনখনৰ দ্বাৰাই পৰিচালিত হয়।