ଫର୍ମ 42 ଉପଭୋକ୍ତା ମାନୁଆଲ୍
1. ଫର୍ମର ସମୀକ୍ଷା ଏବଂ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ
ଆୟକର ଅଧିନିୟମ 2025ର ଧାରା 159(1) ଏବଂ 159(2) ଅନୁଯାୟୀ, ଜଣେ ଭାରତୀୟ ବାସିନ୍ଦା ଯିଏ ଏକ ନିବାସସ୍ଥାନ ପ୍ରମାଣପତ୍ର ହାସଲ କରିବାକୁ ଚାହାଁନ୍ତି, ମୂଲ୍ୟାୟନ ଅଧିକାରୀଙ୍କ ନିକଟରେ ଫର୍ମ ନଂ.42ରେ ଆବେଦନ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ।
ମୂଲ୍ୟାୟନ ଅଧିକାରୀ ଆବେଦନପତ୍ର ଗ୍ରହଣ କରିବା ଏବଂ ବିବରଣୀରେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେବା ପରେ, ସେ ଆବେଦନକାରୀଙ୍କୁ ଫର୍ମ ନଂ.43ରେ ନିବାସସ୍ଥାନ ପ୍ରମାଣପତ୍ର ପ୍ରଦାନ କରିବେ।
2.ଏହି ସେବାର ଲାଭ ନେବା ପାଇଁ ପ୍ରାକ୍ ଆବଶ୍ୟକତାଗୁଡିକ
• ୟୁଜର୍ ଇ-ଫାଇଲିଂ ପୋର୍ଟାଲରେ ଏକ ପଞ୍ଜୀକୃତ ୟୁଜର୍ ହୋଇଥିବେ।
• ୟୁଜର୍ଙ୍କ PANର ସ୍ଥିତି "ସକ୍ରିୟ" ହେବା ଉଚିତ।• ଯଦି ଉପଭୋକ୍ତା DSC ପଦ୍ଧତି ମାଧ୍ୟମରେ ଫର୍ମ ଯାଞ୍ଚ କରିବାକୁ ଚାହାଁନ୍ତି, ତେବେ ତାଙ୍କ ପାଖରେ ଏକ ବୈଧ DSC ଥିବା ଆବଶ୍ୟକ, ଯାହା ଇ-ଫାଇଲିଂ ପୋର୍ଟାଲରେ ପଞ୍ଜୀକୃତ ହାଇଥିବ ଏବଂ ଏହାର ଅବଧି ସରିନଥିବା ଦରକାର।
3.କିଏ ଏହି ସେବା ବ୍ୟବହାର କରିପାରିବେ?
ଇ-ଫାଇଲିଂ ପୋର୍ଟାଲରେ ବୈଧ PAN ଥିବା ସମସ୍ତ ପଞ୍ଜୀକୃତ ୟୁଜର୍ ଫର୍ମ ନଂ. 42ରେ କର ଆବାସ ପ୍ରମାଣପତ୍ର ପାଇଁ ଆବେଦନ କରିପାରିବେ ।
4. ପର୍ଯ୍ୟାୟକ୍ରମିକ ମାର୍ଗଦର୍ଶିକା
ସୋପାନ 1: ଆପଣଙ୍କ ୟୁଜର୍ ID ଏବଂ ପାସୱାର୍ଡ ବ୍ୟବହାର କରି ଇ-ଫାଇଲିଂ ପୋର୍ଟାଲରେ ଲଗଇନ୍ କରନ୍ତୁ।
ସୋପାନ 2: ଆପଣଙ୍କ ୟୁଜର୍ ID (PAN) ଏବଂ ପାସ୍ୱାର୍ଡ ଦିଅନ୍ତୁ ଏବଂ ‘ଜାରି ରଖନ୍ତୁ’ ଉପରେ କ୍ଲିକ୍ କରନ୍ତୁ।
ସୋପାନ 3: ଇ-ଫାଇଲ୍ > ଆୟକର ଫର୍ମସ୍ > ଆୟକର ଫର୍ମସ୍ ଫାଇଲ୍ କରନ୍ତୁକୁ ଯାଆନ୍ତୁ ।.
ସୋପାନ 4: ଆୟକର ଅଧିନିୟମ 2025 ଅନୁଯାୟୀ ଫର୍ମ ଟ୍ୟାବ୍କୁ ଚୟନ କରନ୍ତୁ।
ଆୟକର ଅଧିନିୟମ, 2025 ଅନୁଯାୟୀ ଫର୍ମଗୁଡିକ ଉପରେ କ୍ଲିକ୍ କରନ୍ତୁ ଏବଂ “ଫର୍ମ ନଂ 42” ଚୟନ କରନ୍ତୁ ଏବଂ ବର୍ତ୍ତମାନ ଫାଇଲ୍ କରନ୍ତୁ ଉପରେ କ୍ଲିକ୍ କରନ୍ତୁ।
ସୋପାନ 5: ପ୍ରଯୁଜ୍ୟ କର ବର୍ଷ(T.Y) ଚୟନ କରନ୍ତୁ ଏବଂ ଜାରି ରଖନ୍ତୁ ବଟନ୍ ଉପରେ କ୍ଲିକ୍ କରନ୍ତୁ।
ସୋପାନ 6: ଚାଲନ୍ତୁ ଆରମ୍ଭ କରିବା ଉପରେ କ୍ଲିକ୍ କରନ୍ତୁ ।
ସୋପାନ 7: ‘ଚାଲନ୍ତୁ ଆରମ୍ଭ କରିବା ’ ଉପରେ କ୍ଲିକ୍ କରିବା ପରେ, ୟୁଜର୍ଙ୍କୁ ପ୍ୟାନେଲ୍ ସ୍କ୍ରିନ୍କୁ ନିଆଯିବ। 1ମ ପ୍ୟାନେଲ୍ - ଭାଗ A: ଆବେଦନକାରୀଙ୍କର ଚୟନ କରନ୍ତୁ।
ଫର୍ମ ନଂ 42 ଚାରୋଟି ପ୍ୟାନେଲରେ ବିଭକ୍ତ, ଯଥା-
i) ଭାଗ A: ଆବେଦନକାରୀଙ୍କ ବିବରଣୀ
ii) ଭାଗ B:କର ଆବାସ ପ୍ରମାଣପତ୍ର(TRC) ପାଇଁ ବିବରଣୀ
iii) ଆଟାଚ୍ମେଣ୍ଟସ୍
iv) ସତ୍ୟାପନ
ୟୁଜର୍ ପରବର୍ତ୍ତୀ ଭାଗକୁ ଯିବା ପୂର୍ବରୁ ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ୟାନେଲ୍ରେ ଆବଶ୍ୟକ ବିବରଣୀ ପୂରଣ କରିବାକୁ ହେବ ଏବଂ ତାହାକୁ ସେଭ୍ କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ। ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟା ଆରମ୍ଭ କରିବା ପାଇଁ, ୟୁଜର୍ ପ୍ରଥମ ପ୍ୟାନେଲ୍କୁ ଚୟନ କରନ୍ତୁ ଏବଂ ସେଥିରେ ଆବଶ୍ୟକ ସମସ୍ତ ସୂଚନା ଦେବା ଆରମ୍ଭ କରନ୍ତୁ।
ସୋପାନ 8: ବିବରଣୀଗୁଡ଼ିକୁ ନିଶ୍ଚିତ କରନ୍ତୁ ଏବଂ ସେଭ୍ ଉପରେ କ୍ଲିକ୍ କରନ୍ତୁ।
ୟୁଜର୍ ପ୍ୟାନେଲ୍ ଭିତରେ ମଗାଯାଇଥିବା ସମସ୍ତ ବିବରଣୀ ପ୍ରବେଶ କରିବେ। ଯଥାସମ୍ଭବ ଏହି ପ୍ୟାନେଲ୍ ପୂର୍ବରୁ ପୂରଣ ହୋଇ ରହିପାରେ । ସମସ୍ତ ବିବରଣୀ ଦେବା ପରେ, ୟୁଜର୍ ବିବରଣୀଗୁଡ଼ିକୁ ସେଭ୍ କରିବା ପାଇଁ 'ସେଭ୍' ବଟନ୍ ଚୟନ କରିବେ ଏବଂ ପରବର୍ତ୍ତୀ ପ୍ୟାନେଲକୁ ଯିବା ପାଇଁ ଆଗକୁ ବଢିବେ ।
ଟିପ୍ପଣୀ: ଦୟାକରି ନିଶ୍ଚିତ କରନ୍ତୁ ଯେ "ମୋ ପ୍ରୋଫାଇଲ୍" ବିଭାଗରେ ଠିକଣା ସମେତ ସମସ୍ତ ଅନିବାର୍ଯ୍ୟ ବିବରଣୀ ପୂରଣ ହୋଇଛି। ଯଦି ୟୁଜର୍ "ମୋ ପ୍ରୋଫାଇଲ୍" ବିଭାଗରେ କୌଣସି ବିବରଣୀ ଅପଡେଟ୍ କରନ୍ତି, ତେବେ ଦୟାକରି ପୂର୍ବରୁ ଥିବା ଡ୍ରାଫ୍ଟକୁ ଡିଲିଟ୍ କରି ନୂତନ ଭାବରେ ଫର୍ମଟିକୁ ପୂରଣ କରନ୍ତୁ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ପରିବର୍ତ୍ତନଗୁଡ଼ିକ ସଠିକ୍ ଭାବରେ ପ୍ରତିଫଳିତ ହେବ।
ସୋପାନ 9: ପ୍ରଥମ ପ୍ୟାନେଲ୍ ସେଭ୍ କରିସାରିବା ପରେ, ଦ୍ୱିତୀୟ ପ୍ୟାନେଲ୍ - ଭାଗ B: କର ଆବାସ ପ୍ରମାଣପତ୍ର (TRC) ପାଇଁ ବିବରଣୀକୁ ଚୟନ କରନ୍ତୁ।
ସୋପାନ 10: ଭାଗ Bରେ ବିବରଣୀ ପ୍ରବେଶ କରନ୍ତୁ ଏବଂ ସେଭ୍ ଉପରେ କ୍ଲିକ୍ କରନ୍ତୁ।
କ୍ଷେତ୍ର 8 କେବଳ ବ୍ୟକ୍ତିବିଶେଷଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରଯୁଜ୍ୟ, ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ କ୍ଷେତ୍ର 9 ବ୍ୟକ୍ତିବିଶେଷଙ୍କ ବ୍ୟତୀତ ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ ଆବେଦନକାରୀଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରଯୁଜ୍ୟ। କ୍ଷେତ୍ର 10ରେ, ୟୁଜର୍ ସେହି ବର୍ଷ ପାଇଁ ଆବେଦନକାରୀଙ୍କ ଠିକଣା ପ୍ରଦାନ କରିବାକୁ ପଡିବ, ଯେଉଁ ବର୍ଷ ପାଇଁ କର ଆବାସ ପ୍ରମାଣପତ୍ର (TRC) ଆବଶ୍ୟକ।
ସୋପାନ 11:ଦ୍ୱିତୀୟ ପ୍ୟାନେଲ୍ ସେଭ୍ କରିବା ପରେ, ତୃତୀୟ ପ୍ୟାନେଲ୍-ସଂଲଗ୍ନକ ଚୟନ କରନ୍ତୁ।
ସୋପାନ 12: ଆଟାଚ୍ମେଣ୍ଟସ୍ ପ୍ୟାନେଲ୍ରେ ୟୁଜର୍ ଆବଶ୍ୟକୀୟ ଦଲିଲଗୁଡିକୁ ସଂଲଗ୍ନ କରିବେ ଏବଂ ଆଗକୁ ବଢ଼ିବା ପାଇଁ 'ସେଭ୍' ବଟନ୍ ଉପରେ କ୍ଲିକ୍ କରିବେ।
ସଂଲଗ୍ନକ A 1 ଏବଂ A 2 କେବଳ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଆବେଦନକାରୀଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରଯୁଜ୍ୟ, ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ ସଂଲଗ୍ନକ A 3 ବ୍ୟକ୍ତିବିଶେଷଙ୍କ ବ୍ୟତୀତ ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ ଆବେଦନକାରୀଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରଯୁଜ୍ୟ।
ୟୁଜର୍ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଦଲିଲଗୁଡିକ ଯାହା ସେ ଦାଖଲ କରିବାକୁ ଚାହାଁନ୍ତି, ତାହାକୁ 'A-5' ଆଟାଚମେଣ୍ଟ୍ରେ ସଂଲଗ୍ନ କରିପାରିବେ।
ସୋପାନ 13: ଆଟାଚ୍ମେଣ୍ଟସ୍ ପ୍ୟାନେଲ୍ ପରେ, ୟୁଜର ପ୍ୟାନେଲ୍ 4- ସତ୍ୟାପନକୁ ଯିବେ।
ସୋପାନ 14: ୟୁଜର ସତ୍ୟାପନ ପ୍ୟାନେଲ୍ରେ ବିବରଣୀ ଦାଖଲ କରିବେ । ଆଗକୁ ବଢ଼ିବାକୁ ‘ସେଭ୍’ ଚୟନ କରନ୍ତୁ।
ଦୟାକରି ଧ୍ୟାନ ଦିଅନ୍ତୁ ଯେ, ୟୁଜର "ମୋ ପ୍ରୋଫାଇଲ୍" ବିଭାଗକୁ ଅପଡେଟ୍ କରି ଯାଞ୍ଚକାରୀଙ୍କ ବିବରଣୀରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିପାରିବେ।
ସୋପାନ 15: ସମସ୍ତ ପ୍ୟାନେଲ୍ ସେଭ୍ ହେବା ପରେ, ପ୍ୟାନେଲ୍ ଶୀର୍ଷକ ସାମ୍ନାରେ "ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ" ଚିହ୍ନ ଦେଖାଯିବ। ଆଗକୁ ବଢିବା ପାଇଁ "ପ୍ରାକ୍ ଦୃଶ୍ୟ" ବଟନ୍ ଚୟନ କରନ୍ତୁ।
ଯଦି କୌଣସି ପ୍ୟାନେଲ୍ ଅସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରହିଥାଏ, ତେବେ ସେଠାରେ "ଅସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ" ଚିହ୍ନ ଦେଖାଯିବ। ୟୁଜର୍ ସେହି ପ୍ୟାନେଲ୍ ଉପରେ କ୍ଲିକ୍ କରି, ଆବଶ୍ୟକ ବିବରଣୀ ପ୍ରଦାନ କରିବେ ଏବଂ ପ୍ୟାନେଲ୍କୁ ସେଭ୍ କରିବେ। ଏହାପରେ ୟୁଜର୍ "ପ୍ରାକ୍ ଦୃଶ୍ୟ" ପର୍ଯ୍ୟାୟକୁ ଯାଇପାରିବେ।
ସୋପାନ 16: : "ପ୍ରାକ୍ ଦୃଶ୍ୟ" ବଟନ୍ ଉପରେ କ୍ଲିକ୍ କରିବା ମାତ୍ରେ, ୟୁଜର୍ ପ୍ରାକ୍ ଦୃଶ୍ୟ ସ୍କ୍ରିନ୍କୁ ଯିବେ ଯେଉଁଠାରେ ସେ ନିଜ ଦ୍ୱାରା ଦିଆଯାଇଥିବା ସୂଚନାଗୁଡ଼ିକୁ ଯାଞ୍ଚ କରିପାରିବେ ଏବଂ ପରେ "ଇ-ସତ୍ୟାପନ କରିବାକୁ ଆଗକୁ ବଢନ୍ତୁ" ଉପରେ କ୍ଲିକ୍ କରିବେ।
ଫର୍ମରେ ୟୁଜରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦିଆଯାଇଥିବା ସମସ୍ତ କ୍ଷେତ୍ର ଏବଂ ତଥ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ପ୍ରାକ୍ ଦୃଶ୍ୟ ସ୍କ୍ରିନ୍ରେ ଦେଖାଯିବ। ଆଗକୁ ବଢ଼ିବା ପୂର୍ବରୁ ୟୁଜର ଏହି ବିବରଣୀଗୁଡ଼ିକୁ ସମୀକ୍ଷା କରିବା ଉଚିତ। ଯଦି କୌଣସି ପରିବର୍ତ୍ତନର ଆବଶ୍ୟକତା ଥାଏ, ତେବେ ୟୁଜର ଫର୍ମ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ସୂଚନାକୁ ସଂଶୋଧନ କରିବା ପାଇଁ "ସମ୍ପାଦନ କରନ୍ତୁ" ବଟନ୍ ଉପରେ କ୍ଲିକ୍ କରିପାରିବେ। ୟୁଜରଙ୍କ ପାଖରେ ପ୍ରାକ୍ ଦୃଶ୍ୟ ସ୍କ୍ରିନ୍କୁ ଏକ PDF ଭାବରେ ଡାଉନଲୋଡ୍ କରିବାର ବିକଳ୍ପ ମଧ୍ୟ ରହିଛି, କିନ୍ତୁ ଏହି PDF ଟି କେବଳ ଦାଖଲ ପୂର୍ବର ଦୃଶ୍ୟର ଏକ ନକଲ ଅଟେ ଏବଂ ଏହା ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ଭାବେ ଦାଖଲ କରାଯାଇଥିବା ଫର୍ମ ନୁହେଁ। ଦାଖଲ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଜାରି ରଖିବା ପାଇଁ, ୟୁଜର ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ "ଇ-ସତ୍ୟାପନ କରିବାକୁ ଆଗକୁ ବଢନ୍ତୁ" ବଟନ୍ ଉପରେ କ୍ଲିକ୍ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ।
ସୋପାନ 17:'ହଁ' ଉପରେ କ୍ଲିକ୍ କରିବା ମାତ୍ରେ, ୟୁଜର୍ 'ଇ-ଯାଞ୍ଚ' ପୃଷ୍ଠାକୁ ଯିବେ ଯେଉଁଠାରେ ସେ ଏକକାଳୀନ OTP/EVC/DSC(PAN ପାଇଁ ଯାହା ପ୍ରଯୁଜ୍ୟ) ବ୍ୟବହାର କରି ଫର୍ମ ସଂଖ୍ୟା 42କୁ ଯାଞ୍ଚ କରିପାରିବେ । ଫର୍ମ ଦାଖଲ କରିବା ପାଇଁ ୟୁଜର୍ 'ଜାରି ରଖନ୍ତୁ' ବଟନ୍ ଉପରେ କ୍ଲିକ୍ କରିବେ।
ସୋପାନ 18: ଫର୍ମଟି ସଫଳତାର ସହ ଦାଖଲ ହୋଇସାରିବା ପରେ, ସ୍କ୍ରିନ୍ ଉପରେ ଏକ ନିଶ୍ଚିତକରଣ ସନ୍ଦେଶ ପ୍ରଦର୍ଶିତ ହେବ ଏବଂ ଏକ ପ୍ରାପ୍ତିସ୍ୱୀକାର ରସିଦ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେବ। ରସିଦଟିକୁ ଦେଖିବା ପାଇଁ ୟୁଜର୍ "ଡାଉନଲୋଡ୍" ବଟନ୍ ଉପରେ କ୍ଲିକ୍ କରିପାରିବେ।
ସଫଳ ଇ-ସତ୍ୟାପନ ପରେ, ଏକ ସଫଳତା ସନ୍ଦେଶ ସହିତ ବିନିମୟ ID ଏବଂ ପ୍ରାପ୍ତିସ୍ୱୀକାର ରସିଦ ନମ୍ବର ପ୍ରଦର୍ଶିତ ହେବ। ଭବିଷ୍ୟତ ପାଇଁ ଦୟାକରି ବିନିମୟ ID ଏବଂ ପ୍ରାପ୍ତିସ୍ୱୀକାର ରସିଦ ନମ୍ବରକୁ ସୁରକ୍ଷିତ କରି ରଖନ୍ତୁ। ଆପଣ ଇ-ଫାଇଲିଂ ପୋର୍ଟାଲ୍ରେ ପଞ୍ଜୀକୃତ ହୋଇଥିବା ଆପଣଙ୍କ ଇମେଲ୍ ID ଏବଂ ମୋବାଇଲ୍ ନମ୍ବରରେ ମଧ୍ୟ ଏକ ନିଶ୍ଚିତକରଣ ସନ୍ଦେଶ ପାଇବେ।
ପ୍ରାପ୍ତିସ୍ୱୀକାର ରସିଦ ଡାଉନ୍ଲୋଡ୍ କରିବା ପାଇଁ ଡାଉନ୍ଲୋଡ୍ ବଟନ୍ ଉପରେ କ୍ଲିକ୍ କରନ୍ତୁ।
ସୋପାନ 19 : ଫର୍ମ ନଂ.42 ସଫଳତାର ସହ ଦାଖଲ ହେବା ପରେ, ୟୁଜର୍ ପୂରଣ ହୋଇଥିବା ଫର୍ମକୁ ଏହିପରି ଦେଖିପାରିବେ - ଆପଣଙ୍କ ଡ୍ୟାସ୍ବୋର୍ଡରେ ଇ-ଫାଇଲ୍ > ଆୟକର ଫର୍ମସ୍ ଫାଇଲ୍ କରନ୍ତୁ > ଆୟକର ଅଧିନିୟମ ୨୦୨୫ ଅଧୀନରେ ଫାଇଲ୍ ହୋଇଥିବା ଫର୍ମ ଦେଖନ୍ତୁ ଉପରେ କ୍ଲିକ୍ କରନ୍ତୁ।
ଟିପ୍ପଣୀ: ଅଧିକ ଜାଣିବା ପାଇଁ ପୂରଣ କରାଯାଇଥିବା ଫର୍ମ ୟୁଜର୍ ମାନୁଆଲ୍ ଦେଖନ୍ତୁ।
ଟିପ୍ପଣୀ:ଅଧିକ ଜାଣିବା ପାଇଁ କିପରି ଇ-ଯାଞ୍ଚ କରିବେ ୟୁଜର ମାନୁଆଲ ଦେଖନ୍ତୁ।
5.ସମ୍ପର୍କିତ ବିଷୟମାନ
- ଲଗ୍ଇନ୍
- ଡ୍ୟାଶ୍ବୋର୍ଡ
- କିପରି ଇ-ଯାଞ୍ଚ କରିବେ
- ଡିଜିଟାଲ୍ ସ୍ୱାକ୍ଷର ପ୍ରମାଣପତ୍ର (DSC) ପଞ୍ଜିକରଣ କରନ୍ତୁ
6. ଶବ୍ଦାବଳୀ
| ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ରୂପ/ସଂକ୍ଷିପ୍ତକରଣ | ବର୍ଣ୍ଣନା/ ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପ |
| DSC | ଡିଜିଟାଲ୍ ସ୍ୱାକ୍ଷର ପ୍ରମାଣପତ୍ର |
| EVC | ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ ସତ୍ୟାପନ ପ୍ରମାଣପତ୍ର |
| ARN | ପ୍ରାପ୍ତିସ୍ୱୀକାର ରସିଦ ନମ୍ବର |
| PY | ପୂର୍ବ ବର୍ଷ |
| FY | ବିତ୍ତୀୟ ବର୍ଷ |
| TY | କର ବର୍ଷ |