1. विवरणपत्र फाइल करण्यासाठी ITD ची ऑफलाइन उपयुक्तता कोण वापरू शकतो?
ITR फाइल करण्यासाठी पात्र सर्व व्यक्ती ITR ची ऑफलाइन उपयुक्तता धोरणे डाउनलोड करू शकतात आणि ITR परताव्यासाठी वापरू शकतात.

2. निर्धारण वर्ष 2021-22 मध्ये ITR साठी ITD च्या ऑफलाइन उपयुक्ततेमध्ये काय नवीन आहे?

• निर्धारण वर्ष 2021-22 नंतरच्या, आता आधीपासून भरलेल्या डेटासाठी किंवा अपलोडसाठी उपयुक्ततेद्वारे जनरेट केलेल्या फाइलसाठी फाइल XML हे स्वरूप वापरात नसून आता JSON स्वरूप आहे.
• वापरकर्ते ऑफलाइन उपयुक्ततेमध्ये त्यांचा आधीपासून भरलेला डेटा थेट डाउनलोड करू शकतात किंवा ई-फाइलिंग पोर्टलवरून त्यांच्या संगणकावर डाउनलोड केलेल्या JSON वरून आधीपासून भरलेला डेटा आयात करू शकतात. पूर्वी, आधी भरलेला XML आयात करण्यासाठी फक्तएकच मार्ग होता.
• ऑफलाइन उपयुक्ततेमध्ये एक नवीन वैशिष्ट्य सादर केले आहे - ऑनलाइन पद्धतीमध्ये भरलेला इतर मसुदा आयात करणे. ऑनलाइन पद्धतीमध्ये आपले विवरणपत्र आधीपासून अंशतः भरलेले असल्यास, आपण ही पद्धत वापरू शकता (सध्या ITR-1 आणि ITR-4 ला लागू आहे), आणि ऑनलाइन पद्धतीच्या ऐवजी ऑफलाइन पद्धत वापरू इच्छिता.
• निर्धारण वर्ष 2021-22 पूर्वी, वापरकर्त्यांना त्यांच्या तयार परताव्याची XML बनवावी लागत असे आणि फाइल करण्यासाठी ई-फाइलिंग पोर्टलवर अपलोड करावी लागत असे. नवीन ऑफलाइन उपयुक्तता धोरणामुळे, वापरकर्ते उपयुक्तता धोरणाद्वारे त्यांचे परतावे / फॉर्म्स थेट फाइल / पडताळणी करू शकतात. वापरकर्त्यांकडे त्यांचा परतावा फाइल करण्यासाठी JSON निर्माण करण्याचा आणि ई-फाइलिंग पोर्टलवर अपलोड करण्याचा पर्याय अजूनही उपलब्ध आहे.

3. ITD ची ऑफलाइन उपयुक्तता वापरताना एकाधिक आयात पर्याय याचा अर्थ काय आहे?
आयकर परताव्यासाठी आधीपासून भरलेला डेटा सह JSON आयात करण्यासाठी आपल्याकडे अनेक पर्याय आहेत.

• आधीपासून भरलेला विवरणपत्रे डाउनलोड करा – आपण प्रविष्ट केलेल्या PAN आणि निर्धारण वर्षाच्या आधारे, आपला आधीपासून भरलेला डेटा आपल्या ITR-फॉर्म मध्ये डाउनलोड होतो.
• आधीपासून भरलेले JSON आयात करा – आधीच डाउनलोड केलेले JSON ऑफलाइन उपयुक्ततेमध्ये संलग्न करा आणि आपला आधीपासून भरलेला डेटा आपल्या ITR फॉर्ममध्ये डाउनलोड होतो.

4. मी माझा अधिकांश विवरणपत्रे ऑनलाइन पद्धतीने फाइल केली आहेच, पण आता मला ऑफलाइन पद्धत वापरायची आहे. माझा डेटा ऑफलाइन उपयुक्ततेमध्ये स्थानांतरीत करण्याचा काही मार्ग आहे का?
होय. आपण ऑनलाइन पद्धतीने आधीच आपला परतावा अर्धवट भरला आहे, आणि आपल्याला फाइल करण्याची पद्धत ऑनलाइन वरून ऑफलाइन मध्ये बदलायची असल्यास आपण ऑनलाइन पद्धतीमध्ये फाइल केलेला ITR मसुदा आयात करा हा पर्याय वापरू शकतात हा ऑनलाइन पद्धतीमध्ये उपलब्ध असलेल्या ITR म्हणजेच सध्या ITR-1 आणि ITR-4 यांना लागू आहे,

5. ऑफलाइन उपयुक्तता वापरून माझा ITR फाइल करत असताना मी काही चूक केल्यास मला कसे समजेल?
ऑनलाइन फॉर्मसाठी लागू असलेले सर्व प्रमाणीकरण नियम आपण त्यांना पोर्टलवर किंवा थेट ऑफलाइन उपयुक्ततेमधून सबमिट केले तरीही लागू होतील. कोणतीही चूक झाल्यास, आपल्याला सिस्टमकडून एक त्रुटी संदेश मिळेल आणि ज्या फील्डमध्ये त्रुटी असतील त्या फॉर्ममध्ये हायलाइट केल्या जातील. आपण आपली JSON फाइल निर्यात आणि अपलोड केल्यास, डाउनलोड करण्यायोग्य त्रुटी फाइल जनरेट केली जाईल, ज्याचा आपण चुका सुधारण्यासाठी संदर्भ घेऊ शकता.

6. ऑफलाइन उपयुक्ततेवर लॉग इन करण्यासाठी कोणता वापरकर्ता ID प्रदान केला गेला पाहिजे?
लॉग इनसाठी सूचित केल्यानंतर वेगळ्या प्रकारच्या वापरकर्त्यांसाठी भिन्न वापरकर्ता ID ची गरज असते. वैयक्तिक आणि गैर-वैयक्तिक करदात्यांनी त्यांचा वापरकर्ता ID म्हणून PAN वापरणे आवश्यक आहे. सनदी लेखापाल (CA) यांना त्यांचा वापरकर्ता ID म्हणून ARCA + 6-अंकी सदस्यत्व क्रमांक वापरणे आवश्यक आहे. कर कपातकर्ता आणि संकलककर्ता यांनी त्यांचा वापरकर्ता ID म्हणून TAN वापरणे आवश्यक आहे.

7. JSON फाइल म्हणजे काय??
JSON एक असा फाइल स्वरूप आहे जो ऑफलाइन उपयुक्तता धोरणामध्ये आपला आधीपासून भरलेला विवरणपत्र डेटा डाउनलोड/ आयात करताना वापरला जातो, आणि ऑफलाइन उपयुक्तता धोरणात आपले तयार ITR तयार करताना सुद्धा वापरला जातो.

8. ऑफलाइन उपयुक्तता वापरण्यासाठी JSON हे फाइल स्वरूप वापरण्याचे लाभ काय आहे?
फाइल स्वरूप म्हणून XML च्या तुलनेत JSON मध्ये अनेक तांत्रिक फायदे आहेत. डेटा संग्रहित करण्यासाठी आणि त्याची देवाण-घेवाण करण्यासाठी हे कमी डेटा आकाराचे स्वरूप आहे याशिवाय, XML फाइल्सपेक्षा यावर जलद गतीने प्रक्रिया केली जाते.